Soạn bài: Hịch tướng sĩ (Trần Quốc Tuấn)
Môn Ngữ văn Lớp 8
Câu 1: Chỉ ra những lí lẽ và bằng chứng Trần Quốc Tuấn dùng để vạch trần bộ mặt của giặc và nỗi nhục của nước nhà.
Trả lời: Tác giả vạch trần sự ngang ngược của sứ giặc qua các hình ảnh: đi lại nghênh ngang, uốn lưỡi cú diều mà lăng nhục triều đình, đem thân dê chó mà bắt nẹt Hốt Tất Liệt. Qua đó bày tỏ lòng căm thù giặc sâu sắc và nỗi nhục mất nước.
💡 Gợi ý mở rộng: Học sinh có thể liên hệ thêm với thái độ kiên quyết, không khoan nhượng của các anh hùng dân tộc trong lịch sử.
Câu 2: Phân tích nghệ thuật lập luận trong đoạn văn cuối khi tác giả chỉ ra con đường sống - còn, vinh - nhục cho các tì tướng.
Trả lời: Tác giả sử dụng lối lập luận tương phản chặt chẽ (đặt hai mặt phải - trái, lợi - hại, vinh - nhục). Khi chỉ ra cảnh ngộ đau xót nếu đầu hàng giặc và cảnh tượng huy hoàng khi đánh thắng giặc, kết hợp cấu trúc biền ngẫu nhịp nhàng, giọng văn khiêm nhường nhưng kiên quyết.
💡 Gợi ý mở rộng: Chú ý các cặp quan hệ từ và điệp từ 'chẳng những... mà...', 'lúc bấy giờ dẫu... phỏng có được không'.
Câu 3: Mục đích viết bài hịch của Trần Quốc Tuấn là gì?
Trả lời: Khích lệ tinh thần yêu nước, ý thức trách nhiệm, lòng căm thù giặc và quyết tâm đánh giặc giữ nước của các tướng sĩ triều Trần.
💡 Gợi ý mở rộng: Liên hệ với bối cảnh lịch sử cuộc kháng chiến chống quân Nguyên - Mông lần thứ hai.